Aðalfundur Félags atvinnurekenda 2010

var haldinn 11. febrúar 2010 í Húsi verslunarinnar og stóð fram eftir kvöldi. Samþykkt var á fundinum, eftir miklar umræður, að breyta nafni félagsins úr Félag íslenskra stórkaupmanna í Félag atvinnurekenda. Helsta ástæða nafnabreytingarinnar er að hugtakið stórkaupmaður er orðið sjaldgæft í íslenskri málnotkun. Þörf hafi verið á nafni sem hefði breiðari skírskotun og væri lýsandi fyrir þau fyrirtæki sem eru aðilar að félaginu í dag. Félagið mun hér eftir sem hingað til vera málsvari verslunar og milliríkjaviðskipta - með áherslu á að minni og meðalstór fyrirtæki verði áfram undirstaða hagsældar í landinu.

Í ræðu sem Margrét Guðmundsdóttir, formaður félagsins,  flutti á aðalfundinum sagði hún m.a. stöðu efnahagsmála á Íslandi nú um stundir vera erfiða. Algjört hrun hafi orðið í eftirspurn og fyrirtæki sem vinni á innlendum markaði hafi þurft að laga sig að því. Áhyggjuefni sé að einkaneysla - drifkraftur verslunar og þjónustustarfsemi  - sé ekki að taka við sér. Fyrirtækin í landinu - ekki síst þau litlu og meðalstóru - hafi þurft að hagræða og sýna útsjónarsemi. Því miður sé afleiðingin stóraukið atvinnuleysi - sem ekki megi verða viðvarandi.

Margrét Guðmundsdóttir sagði:

„Við þurfum kjark, bjartsýni  - og ekki síst samstillt átak þjóðarinnar - til að rífa okkur upp úr hjólförunum.  Það er í höndum okkar atvinnurekenda að koma á styrkari umgjörð um viðskiptalíf á Íslandi. Félag atvinnurekenda hefur alltaf og mun áfram beita sér  fyrir heilbrigðum viðskiptaháttum og réttlátum  leikreglum í samkeppni."

Á aðalfundinum komu einnig fram þrír gestafyrirlesarar. Það voru þeir Dr. Ari Kristinn Jónsson, rektor við Háskólann í Reykjavík, Baldur Þórhallsson lektor við Háskóla Íslands og Ólafur Davíðsson, fyrrum sendiherra Íslands í Berlín. Töluðu þeir um Ísland í alþjóðasamfélaginu. Hvaðan komum við? Hvar erum við? Hvert stefnum við?

Dr. Ari Kristinn talaði um mikilvægi þess að færast nær því að atvinnulíf og menntun vinni saman. Lagði hann áherslu á tengsl nemenda og rannsóknir þeirra við atvinnulífið til að drífa fram þann hagvöxt sem við þurfum hér á landi. Hann fjallaði síðan stuttlega um þau 16 ár sem hann dvaldi erlendis og hvernig form íslensku þjóðarinnar hafði breyst á þeim tíma. Landið hafði opnast bæði fyrir inn- og útflutningi, ekki bara í vörum heldur líka í mannauði. Bar hann að lokum Kísildal (e. Silicon Valley) og það frelsi sem þar ríkir til að reyna á hlutina og frelsið til að mistakast, saman við drifkraft okkar Íslendinga. Við höfum, sem þjóð, margt til brunns að bera og hvatti hann til fjárfestingar í menntun og þannig efla samkeppnisforskot okkar sem þjóðar.

Baldur Þórhallsson fjallaði um Ísland sem smáríki og nálgaðist það með yfirskriftinni „Davíð á móti Golíat". Með þeirri samlíkingu snerti hann þann flöt hve slæmt væri í raun fyrir Íslandi sem smáríki að hafa hvorki efnahagslegt né stjórnmálalegt skjól hjá alþjóðastofnun eða nágrannaríkjum. Baldur rifjaði upp sögulegar staðreyndir og taldi m.a. upp þær þjóðir sem höfðu áður veitt litla Íslandi þetta skjól, en það voru þjóðir eins og Noregur, Danmörk, Bretland og nú síðast Bandaríkin. Kom það á daginn að þegar hrunið átti sér stað í október 2008 og leitað var fyrst allra til seðlabanka Bandaríkjanna, að við vorum bara ekki lengur í þeirra efnahagslega skjóli og þeir neituðu okkur.

Að lokum talaði Baldur um að Ísland væri eina óvarða smáríkið í Evrópu í dag. Minnti hann á að Íslandi hafi vegnast best þegar það var í sem nánustu sambandi við nágrannaþjóðir sínar, og hvatti þar af leiðandi til áherslu á að vinna þeirra traust aftur.

Ólafur Davíðsson kom síðastur þessara þriggja ágætu manna í púlt og fjallaði um hvernig Ísland væri í þýskri fjölmiðlaumfjöllun, en þjóðverjar hafa stærsta hagkerfi Evrópu eins og svo margir vita.
Talaði hann um að það væri gott að vera Íslendingur í Þýskalandi, en þeir tækju oft landið sem dæmi í fjölmiðlum ef annað land virtist vera stefna í svipað far og við. Töluðu þeir þá um „hið næsta Ísland". Kom hann inn á hlutverk utanríkisþjónustunnar, þá sérstaklega þegar stórir skellir eins og efnahagshrun dynja á land. Lýsti hann einnig yfir áhyggjum á hve lítil samskipti stjórnmálamanna eru milli landanna.
Sagði hann að Þýskaland leggði þó upp með að eiga gott samband við smáríki, enda skiljanlegt sé litið á söguna, og greindi frá vilja þeirra til að greiða fyrir um umsókn Íslands að ESB. Til lengdar telur Ólafur að Ísland muni ekki skaðast verulega sé rétt staðið að málunum.

Í lok fundarins var móttaka í boði Félags atvinnurekenda.